Ik had laatst een geweldig leuke hond, Nola, in privébegeleiding. Een jonge herder: sociaal, vrolijk, een blij ei. Daar hou ik van. Ik wil even mijn gedachten over deze begeleiding delen... want ik kwam een bijzondere denkwijze tegen!
Niet iedereen houdt van een opspringende hond
Niet iedereen houdt ervan als een jonge, onstuimige herder bij je komt opspringen, klauwen, likken en zijn best doet om in je nek te springen. De eigenaren voelden zich ook nogal beschaamd dat hun pubertje dit gedrag liet zien. Dat was dan ook de reden voor het consult.
Netjes cursussen gedaan
De baasjes van Nola waren goed bezig. Ze hadden goed nagedacht over de aanschaf van een pup, een fijne fokker uitgekozen en waren direct gestart met een puppycursus. Ook nog eens een puppycursus waar op een positieve, hondvriendelijke manier werd getraind. Dus… wat kon er misgaan?
Time-out
Nou… wanneer andere puppy’s braaf op hun kleedje lagen en netjes de oefeningen uitvoerden, was Nola bezig met haar kleedje slopen, blaffen en trekken uit alle macht naar de andere puppy’s. Het advies van de instructeur was om dit gedrag te negeren. Nola trok en blafte steeds harder. Toen adviseerde de instructeur om Nola elke keer als ze blafte terug in de auto te zetten. Time-out!
Niets hielp...
Voor de eigenaren was het geen pretje. Nola blafte, zij liepen naar de auto, Nola erin. Nola eruit, en Nola trok uiteraard weer als een bezetene zodra de andere pups in zicht kwamen. En zodra ze dichterbij kwam, begon het blaffen weer. Dus hup, weer terug naar de auto. Het hele riedeltje herhaalde zich.
Een gefrustreerde puppy en moedeloze baasjes
Na zes lessen heen en weer lopen was de puppycursus afgerond. Nola ging door naar de vervolgcursus. Die verliep net zoals de eerste cursus. Na drie lessen hadden de baasjes er genoeg van en kozen ze voor privélessen. Helemaal prima, want ook tijdens wandelingen trok Nola naar andere honden... en mensen. En als ze er niet bij kon komen, begon het blaffen opnieuw.
Wat ging er mis?
Nou, in theorie niets. Blaffen is ongewenst gedrag, dus kies je voor een correctie. In dit geval: negeren, en later een time-out. Maar Nola kon geen verband leggen tussen het blaffen uit frustratie en het negeren of terug in de auto moeten. Negeren werkte niet, omdat het gedrag niet bedoeld was om aandacht van de baasjes te krijgen. Time-out werkte ook niet, omdat er te veel tijd zat tussen het blaffen en het gevolg, en er was geen duidelijke marker om aan te geven welk gedrag welke consequentie had.
Hoe vertel je een hond dat iets niet mag?
Ik vroeg aan de baasjes van Nola hoe ze communiceerden dat zij iets deed wat niet mocht. Ze keken een beetje verbaasd en vertelden toen dat ze geen ‘nee’ mochten zeggen, want er werd getraind op een positieve manier. Hmmm… dat vond ik wel bijzonder!
Duidelijk communiceren met een hond
Ik vind duidelijke communicatie met een hond enorm belangrijk. Dat is eigenlijk heel simpel te verdelen in vier woorden:
- “Yes” (of clicker): wat je op dat moment doet, is goed genoeg voor een beloning (spel, voer, activiteit…).
- “Goed zo” of “Braaf”: wat je nu doet is heel goed, er komt nog geen beloning.
- “Oeps” of “Foutje”: wat je nu doet is oké, maar niet wat ik bedoelde.
- “Nee”: wat je nu doet mag niet, stop ermee en doe iets anders.
Kan je ‘nee’ zeggen als je positief wil trainen?
Vaak wordt gedacht dat bij positief trainen alles kan en mag, en dat de enige reactie op ongewenst gedrag is om het te negeren of de hond uit de situatie te halen. Maar grenzen stellen hoort óók bij opvoeding en training. Het woord ‘nee’ kun je op een positieve manier aanleren, en het helpt een hond om te begrijpen dat bepaald gedrag echt niet mag.
Oefenen met begrenzen
We zijn aan de slag gegaan met Nola. Het aanleren van het ‘nee’-woord had deze slimme hond binnen vijf minuten onder de knie.
Bij het wandelen legden we de focus op actief belonen van gewenst gedrag – dus netjes meelopen – en gebruikten we het ‘nee’-woord wanneer Nola op een tegenligger wilde springen.
Consequent zijn is belangrijk in training
Consequent zijn is niet hetzelfde als streng of boos zijn. Consequent zijn betekent ook dat je consequent beloont voor goed gedrag, en dat je de situatie zó organiseert dat de kans op succes zo groot mogelijk is. En dat je je aan de regels houdt: dus niet de ene keer wel je hond tegen een voorbijganger op laten springen, en de andere keer niet.
Tot slot
Positief trainen betekent niet dat je alles maar laat gebeuren. Juist door helder te communiceren, met ruimte voor grenzen én beloningen, geef je je hond duidelijkheid en rust. En dat is misschien wel het meest positieve wat je hem kunt geven.