Jij wilt natuurlijk dat je pup het beste start krijgt van zijn leven. Dat hij een vrolijke, sociale hond wordt die zonder al te veel stress en spanning oud wordt. Daarbij hoort vanzelfsprekend dat je hond goed om kan gaan met prikkels. En dat begint al in de puppyperiode! Maar doe je te veel, raakt je pup overprikkeld. Maakt je pup te weinig mee, is de kans groot dat hij angstig of juist agressief gaat reageren.
Is jouw pup overprikkeld?
De term overprikkeld wordt te pas en te onpas gebruikt. Overprikkeld wil zeggen dat je pup zoveel prikkels binnen heeft gekregen, dat hij deze niet kan verwerken. Er is dus te weinig rust en hersteltijd voor deze pup. Waar een pup prima 's ochtends een wandeling kan maken, daarna thuis trainen, dutje doen, mee op lunchafspraak bij je buurvrouw en 's middags nog een leuke wandeling doet voordat hij 's avonds mee gaat naar puppycursus, is voor een andere pup alleen de twee wandelingen en lunch bijwonen al meer dan genoeg.
Hoe merk ik dat mijn pup is overprikkeld?
Overprikkelde pups zijn extreem druk, bijterig en niet bereikbaar. Vergelijk dat met een kind waar je de hele dag mee naar een pretpark bent geweest, of een dagje naar Schiphol vliegtuigjes kijken. Je komt thuis en je kind blijft er maar over praten, hij is heel druk, wil niet naar bed, terwijl je weet dat hij echt wel moe is. Je merkt ook dat je pup moeite heeft met zich te concentreren en hij heeft moeite met leren. Overprikkelde pups eten vaak minder goed (nemen bijvoorbeeld paar hapjes, lopen weer rond, nemen weer eens een hapje. Ook kan het zijn dat je pup heel vaak naar buiten wil, maar gaat toch niet plassen. Of plast juist zonder dat aan te geven.
Hoe moet ik mijn overprikkelde pup kalmeren?
Je overprikkelde pup kalmeren doe je het beste door stapsgewijs hem tot rust te brengen. Wat je sowieso niet moet doen, is je pup gaan bestraffen en "aanpakken". Jouw pup vult zijn agenda niet zelf, dat doe jij. En als jij de agenda van je pup te vol propt... kan jij je pup er toch niet voor straffen? Stapsgewijs kalmeren kan je doen door bijvoorbeeld eerst even te spelen of voedselcircuitje te gooien (dus gecoördineerde activiteit aanbieden), dan overgaan op snuffelspel zoals voer in gras of snuffelmat aanbieden, dan overgaan op een kluif, en dan de kluivende pup naar een rustige plek begeleiden waar deze rustig in slaap kan vallen.
Keuze voor een pup
Als het voor jou belangrijk is dat je pup tegen meer prikkels kan (stel, je hebt 3 kinderen in leeftijd van 1-7 jaar, drukke huishouden, je woont in een centrum enzovoort) dan kan je het beste een pup kopen bij een fokker waar een pup al deze prikkels al kent en er goed mee om kan gaan. Dus niet het "haantje-de-voorste" uit het nest nemen, maar ook niet een pup die terughoudend is. Woon je op platteland, en is het vooral van belang dat je pup goed kan omgaan met prikkels zoals trekkers en vee? Koop dan een pup bij een fokker die de pups regelmatig kennis laat maken met deze prikkels. Het is dus heel belangrijk wat de fokker al heeft gedaan met de pups in de leeftijd van 5 tot 8 weken!
Is je pup wel overprikkeld?
Is je pup wel overprikkeld, of is er een andere oorzaak voor zijn gedrag? Overmatig bijten, niet bereikbaar zijn en moeilijk tot rust komen hoeft niets te maken te hebben met de hoeveelheid prikkels van buitenaf of je drukke kinderen. Het kan ook zijn dat je pup buikpijn heeft, of hij is aan het wisselen en de doorkomende tandjes zorgen voor ongemak. Het kan ook zijn dat je pup juist niet genoeg te doen heeft. Of dat hij wel genoeg activiteiten aangeboden krijgt, maar niet datgene wat juist bij deze pup past. Het probleem is dat symptomen van buikpijn, andere fysieke ongemak en van onderprikkeling heel erg hetzelfde zijn!
Is jouw pup onderprikkeld?
Is jouw pup dan misschien onderprikkeld? Ook hier geldt; jij bent degene die de agenda van je pup beheert. Gewoon rondlopen in de tuin biedt vaak weinig prikkels voor een hond. Een keer per week naar een puppyklas is voor veel honden niet voldoende. Bij bepaalde rassen die gefokt zijn voor een specifiek doel is de drang om juist dat rasspecifieke gedrag uit te voeren zo groot dat andere activiteiten niet voldoende zijn. Denk aan het drijven bij rassen zoals border collies en aussies, of aan graven en kleine knaagdieren vangen bij terriërs.
Hoe herken je een onderprikkelde pup?
Hoe herken je dan onderprikkeling? Het ziet er dus hetzelfde uit als overprikkeling. Jij moet dus een puzzel gaan oplossen en een kritisch kijkje nemen in het activiteitenbalans van je pup. Je kan ook een dagboek bijhouden; wanneer is je pup "vervelend" en wanneer niet? Wat heb je in de 24 uur voor het vervelende gedrag gedaan? Waar is het ras (of rassen / type hond als je een kruising hebt) voor gefokt? Wat als je meer activiteiten gaat aanbieden? Is je pup dan juist rustiger, of wordt hij nog "vervelender"?
Wat is een goede activiteitenbalans?
Dat is natuurlijk per pup een tikkeltje anders, maar er zijn bepaalde basisrichtlijnen die voor elke pup gelden. Je wilt sowieso dat de volgende punten allemaal op orde zijn;
- Je pup heeft een rustige slaapplaats / plaatsen waar hij nooit wordt verstoord
- Verrijking in de vorm van voerpuzzels, snuffelmat en interactief voeren is van belang
- Heeft je pup altijd genoeg verschillende kauwmateriaal binnen tandbereik?
- Mag je pup de wereld ontdekken met zijn neus? Snuffelt hij voldoende met uitlaten?
- Krijgt je pup genoeg beweging?
- Speel je wel elke dag met je pup? En heeft hij ernaast ook genoeg speelgoed?
- Daag jij je pup mentaal uit door middel van training?
- Heeft jouw pup rasspecifieke uitdaging nodig? En krijgt hij deze ook?
Je kan binnen het gezin iedereen een taak geven die bijdraagt aan een goede activiteitenbalans. Bijvoorbeeld, je partner is verantwoordelijk voor beweging, snuffelen en spel; jij zorgt voor training, kauwmateriaal en rust; en je kinderen werken aan verrijking en speelgoed.
